Haziranda zam listesinin zirvesine çilek yerleşti

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB), haziran ayına ilişkin üretici ve market fiyatlarını kapsayan değerlendirmesini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan verilere göre marketlerde takip edilen 38 ürünün 21'inde fiyat yükselirken, 17 üründe gerileme kaydedildi. Haziran ayında market raflarında en yüksek artış yüzde 81 ile çilekte gerçekleşti. Çileğin ardından havuç, kabak, kuru soğan ve patates fiyatlarında dikkat çeken yükselişler yaşandı.

Aynı dönemde marketlerde fiyatı en fazla gerileyen ürün ise yüzde 37,8'lik düşüşle domates olarak kayıtlara geçti. Domatesi karpuz, nohut, kuru üzüm ve yumurta izledi.

ÜRETİCİ İLE MARKET ARASINDAKİ FİYAT MAKASI DİKKAT ÇEKTİ

TZOB verilerine göre üretici ile market fiyatları arasındaki en yüksek fark elmada oluştu. Elmanın üreticideki fiyatı ile market satış fiyatı arasında yüzde 379,3 oranında fark hesaplandı. Havuç, çilek, yeşil fasulye ve kiraz da üretici ile tüketici fiyatı arasındaki farkın en yüksek olduğu ürünler arasında yer aldı.

Haziran ayında üreticide 30 ürünün 12'sinde fiyat artışı yaşanırken, 9 üründe düşüş görüldü. Dokuz üründe ise fiyat değişikliği olmadı. Üretici tarafında en yüksek artış yüzde 112,5 ile kabakta gerçekleşirken, havuç, patlıcan, sivri biber ve patates fiyatlarında da yükseliş kaydedildi. En fazla gerileyen ürün ise yüzde 54,8 ile karpuz oldu. Karpuzu domates, limon, yeşil fasulye ve maydanoz takip etti.

ARZ VE TALEP DENGESİ FİYATLARI ETKİLEDİ

Açıklamada, sebze ve meyve fiyatlarındaki değişimlerin hasat dönemleri ile arz-talep dengesinden etkilendiği belirtildi. Sera sezonunun sona yaklaşması nedeniyle kabak, patlıcan, sivri biber ve salatalıkta arzın azalması fiyatların yükselmesine neden oldu. Domateste ise farklı üretim bölgelerinde hasadın başlamasıyla birlikte piyasaya sunulan ürün miktarının artması fiyatların gerilemesini sağladı.

Karpuzda hasadın hız kazanması üretici fiyatlarını aşağı çekerken, limonda talepte yaşanan azalma fiyatlara yansıdı. Yazlık patates üretiminde ilkbahar yağışlarının etkisiyle meydana gelen ürün kayıpları arzı azaltırken, havuçta turizm sezonunun etkisiyle talebin yükselmesi fiyat artışını beraberinde getirdi.

TARIMSAL GİRDİ MALİYETLERİNDE FARKLI SEYİR

Tarımsal üretimde kullanılan girdilere ilişkin veriler de açıklandı. Haziran ayında üre gübresinin fiyatı aylık bazda yüzde 9 gerilerken, amonyum sülfat ve amonyum nitrat gübrelerinde de düşüş kaydedildi. Buna karşılık DAP ve 20.20.0 kompoze gübre fiyatlarında sınırlı artış gerçekleşti.

Yıllık bazda değerlendirildiğinde gübre çeşitleri, yem fiyatları, elektrik ve tarım ilacı maliyetlerinde artış sürdü. Mazot fiyatı haziran ayında bir önceki aya göre düşüş gösterirken, geçen yılın aynı dönemine göre daha yüksek seviyede bulunmaya devam etti. Açıklanan veriler, haziran ayında hem market raflarında hem de üretici cephesinde fiyat hareketliliğinin farklı ürün gruplarında değişkenlik gösterdiğini ortaya koydu.